Categorieën
dialect familie-uitdrukkingen jargon

Familieuitdrukkingen

Mijn vader stuurde me een lijst me familieuitdrukkingen zoals hij ze onthouden had. Het was voor mij een klein feestje van herkenning. Ik hoorde de gezegden en stopwoorden van mijn opa’s en mijn oma’s.
Voor de context: mijn opa en oma van vaderskant kwamen uit de grote steden in de randstad. Mijn andere oma (93 is ze nu) en opa uit Groningen.
Niet alle uitdrukkingen zijn doorgesijpeld naar mijn ouders. Maar sommige hoor ik nog met plezier. Dit is de lijst zoals mijn vader die maakte; dit is hoe mijn familie praat.

Uitdrukking + uitleg:

Uitdrukkingen van mijn oma:

Dat was zeker in Amerika?
 Sterk verhaal.
Eén lootje koffie in de Maas, heel Rotterdam een sterk bakkie.
Sterk verhaal.
Het is al elf uur en ik heb de hele dag nog geen druppie warm drinken gehad.
Gebrek aan koffie.
Zo gaat het water ook voorbij Dordt.
Je komt iemand tegen die jou niet groet.
Ik ben Rotschild (op z’n Nederlands uitgesproken) niet.
Daar heb ik geen geld voor.
Heeft de knecht een meid nodig?
Je moet zelf het aan jou opgedragen werk uitvoeren.
Als je me gisteren had ingehuurd, was ik vandaag je knechtje geweest.
Ik neem van jou geen opdrachten aan.
Het hoeft niet op, al is het lekker.
 Zuinigheid.
’t Ouwe vlees moet eerst op, zeker?
Als de oudere de taak uit moest voeren.
Heb ik een houten bek?
Krijg ik niets?
Even op andere gedachten komen.
Uitrusten.
Dat is geen gezicht voor een kapotte ruit.
Lelijk.
Je hebt een Hollandse tong in je mond.
Je kunt de weg toch vragen.
Schrik op schrik, hoe blijft een mens gezond?
Onrust.
Ik heb je dat al de Gosganselijke dag gevraagd!
Waarom heb je dat nog niet gedaan?
Dat is lood om oud ijzer.
Dat is het zelfde.
Voor alles wat je zittend doet, wordt je schijtend beloond.
Mijn oma had het niet zo op kantoorbaantjes
Het zweet breekt me aan alle kanten uit.
Schrik of opvlieger.
Ik ben het spuugzat.
Het is  genoeg.
Ik ben het zat als gespogen spek.
Het is genoeg.
Zet het maar zeven roe bij je vandaan.
Als je je bordje niet leeg wilde eten.
Publiciteitsjaren
Toen moeder ooit een keer iets over één van de kinderen-in-hun-moeilijke-leeftijd vertelde, wist ze het lastige woord daarvoor niet zo goed meer en sprak zij argeloos en zonder blikken of blozen over ‘hun publiciteitsjaren’. (Verbetering van onze kant heeft niet kunnen baten…)
poepieniedanrusjetoch
Bij de afwas, wie moest afdrogen, moest heel vaak plotseling naar de wc. Moeder riep dan weleens: “Je denkt zeker: “poepieniedanrusjetoch!” (Bij Pa in de winkel zeiden we er achteraan:  “En komt de baas je roepen dan zit je toch te poepen!”)
Uit m’n ogen, anders bega ik je een ongeluk.
Boos.
Je kan altijd nog putjesschepper op zee worden.
Je moet wel je best doen op school.
Burgemeester van een afgebrand dorp.
Dik doen en niets zijn.
Dat krijg je wel als het schip met dubbeltjes aangekomen is.
Ik heb er geen geld voor.

Uitdrukkingen van mijn opa:

Lekker fris met je houten poot in het water.
Verbazing.
Mieters, vrind Pieters, wat is je vrouw dronken.
Lekker.
Je kan beter werken met een lui – dan met een dom mens.
Verstandige luiheid rendeert.
Ottelenooie simmeleheine.
Verbazing
Arbeidsloos inkomen.
Ik ben tegen loterijen.
Als je hem zout op zijn staart legt, dan kan je hem zo pakken
(Cerebos, over het vangen van vogels.
Ze vreten d’r eigen stront.
De Haagse wijze van leven.
Tegen u durf ik dat wel te zeggen
Als hij weer eens wat stoms tegen een klant zei
Schilderijtjes horen te hangen.
Afkeuring over opgemaakte vrouwen.

Nog oudere uitdrukkingen:

Een mens lijdt vaak het meest door ’t lijden dat hij vreest en dat nooit op komt dagen. Zo heeft hij meer te dragen, dan God te dragen geeft.
Een verzuchting…
Ik zal het aanstonds doen.
Uitstel.
’t Komt kommende week wel.
Over het Bijbellezen na het eten.
Motten zijn lelijke beesten.
 Moeten is dwang.
Als je oud wordt, groei je als een koeienstaart.
Op latere leeftijd ga je krimpen.
Categorieën
ambtenarentaal amsterdams Bon Mot du Jour dialect jargon neologismen

ABC’er

ABC’er -> Amsterdamse Beroeps-crimineel

Uit een bericht in Het Parool over speciale verkeerscontroles om criminelen te controleren:

De recherche heeft tijdens verkeerscontroles al langer speciale interesse voor wat ‘ABC’ers’ worden genoemd: Amsterdamse Beroeps Criminelen. Sinds kort worden de ‘controles’ echter exclusief voor die groep opgezet, bij ‘sleutelplaatsen’ waarvan uit onderzoek of via een tip bekend is geworden dat criminelen er afspreken.

Zijn deze beroepscriminelen gevaarlijker dan Rotterdamse of Wageningse beroepscriminelen? En wat doen deze criminelen anders dan Amsterdamse Hobby-criminelen?

Categorieën
Bon Mot du Jour bull shit bingo dialect filmpjes jongerentaal linkdump

Zeg maar

Zeg maar niets meer

Uit de Taalpost-rondzendbrief: ,,Het wijdverbreide gebruik van het stopwoordje ‘zeg maar’ hangt de Rotterdamse leraar handvaardigheid Edwin Schot zo de keel uit dat hij er samen met zijn vrouw Liza een rap over heeft gemaakt. De videoclip is een bescheiden hit op de videowebsite YouTube: meer dan 25.000 mensen hebben hem inmiddels bekeken.”

Categorieën
amsterdams archaisme Bon Mot du Jour dialect gezegden spreektaal

Bollenwangenhapsnoet

Een bollenwangenhapsnoet met een kont als Buiksloterham (Amsterdamse uitdrukking) -> Hij is dom en dik

(met dank aan Ton Zeilstra)

Categorieën
amsterdams Bon Mot du Jour dialect gezegden spreektaal

Je ken een ei in se reet gaarkoke

Je ken een ei in se reet gaarkoke (Amsterdamse uitdrukking) -> hij is erg bang

(met dank aan Ton Zeilstra)

Categorieën
archaisme Bon Mot du Jour dialect jargon

ambeteren

am·be·`te·ren (ww, Belg.)
lastig vallen, plagen, ergeren, vervelen.

Uit het taalmuseum van het Schaftlokaal.

Categorieën
Bon Mot du Jour dialect eufemismen jongerentaal neologismen

Aarsgewei

aarsgewei

`aars·ge·wei (zn)

Tatoo net boven de kont op de rug van een vrouw (link)

In het Engels wordt de term whale tail gebruikt.

Tim heeft gelijk: in het Engels wordt Tramp Stamp gebruikt.

Categorieën
amsterdams Bon Mot du Jour dialect spreektaal synoniemen

Gleuvenrijder

`gleu·ven·rij·der (de ~)

Het Parool kiest het mooiste Amsterdamse woord. Mijn favoriet is de gleuvenrijder.

,,Dan de gleuvenrijder. Een jurylid dacht dat het betekent wat menigeen denkt dat het betekent, maar toen ze hoorde dat het om een trambestuurder ging, vond ze het weer wèl leuk. Een van de inzenders was André Testa, oud directeur van het GVB.”

(link)

Categorieën
Bon Mot du Jour dialect jargon neologismen prietpraat synoniemen

lauwe taas

lauwe taas (uitdrukking)

Commentaar bij de inzending:

,,Bedacht om saaie, theedrinkende vrouwen mee te benoemen. Voorbeeld: ,Katja is een erg mooie vrouw, maar ze is wel een beetje een lauwe taas.’
Misschien een beetje beledigend, maar dat is taal wel vaker.”

Toch gek dat dit woord voor een vrouw gebruikt wordt. Het woord taas is een synoniem voor penis.

Categorieën
Bon Mot du Jour dialect prietpraat spreektaal

dat heb je goed

,,Dat heb je goed” => daar heb je gelijk in/het klopt wat je zegt

Ingmar Roerdinkholder schrijf hier over: ,,Me een doorn in het oor; mogelijkerwijs wordt vooral in Gelderland aan deze goedhebberij-ziekte geleden, in Arnhem en zeer wijde omgeving (straal van minstens 75 kilometer) zijn grote delen der bevolking reeds ongeneselijk besmet.”

Uitspraak meestal: dat hè’j goed.
Ook dikwijls: dat heb je (heeft hij/zij) MOOI goed.